VDA 6.8 jako skuteczne narzędzie do zarządzania łańcuchem dostaw

VDA 6.8 „Audit Procesu Łańcucha Dostaw” („Supply Chain Process Audit”) to nowy standard opracowany przez VDA QMC, mający na celu ocenę skuteczności procesów w łańcuchu dostaw i minimalizację ryzyka w całym tym procesie. Publikacja ta, będąca wynikiem współpracy ekspertów z branży motoryzacyjnej, łączy w sobie mocne strony istniejących standardów, takich jak GMMOG/LE i VDA 6.3, integrując dodatkowe aspekty, jak bezpieczeństwo informacji i wymagania ESG. 

Podręcznik VDA 6.8 jest częścią rodziny podręczników VDA serii 6, takich jak VDA 6.1, VDA 6.2, VDA 6.3, VDA 6.4, VDA 6.5 czy VDA 6.7 dotyczących przeprowadzania auditu systemu, procesu czy wyrobu, dlatego też podejście do auditu jest podobne do podejścia opisanego w podręczniku VDA 6.3. 

System klasyfikacji (A, B, C), struktura kwestionariusza, punktacja (10-8-6-4-0) czy diagram żółwia w ujęciu ogólnym są analogiczne jak w popularnym standardzie VDA 6.3 dotyczącym auditu procesu. 

VDA 6.8 w świetle innych publikacji 

Standard VDA 6.8 jest nowym standardem wydanym przez VDA, ale w kwestii auditowania łańcucha dostaw nowością nie jest. Należy tu wspomnieć o istniejącym już od roku 1999 standardzie GMMOG/LE (Globalny Przewodnik po operacjach zarządzania materiałami / Ocena logistyczna ang. Global Materials Management Operations Guideline / Logistics Evaluation), opracowanym wspólnie przez organizację AIAG i ODETTE i aktualizowanym na przestrzeni lat w oparciu o wymagania branży motoryzacyjnej (pisałam o tym m.in. na platformie LinkedIn). Narzędzie GMMOG/LE jest dostępne w 12 językach i ma dwa profile oceny – pełną ocenę i podstawową w zależności od możliwości zastosowania w organizacji. 

Wracając do standardu VDA 6.8 – jest on porównywalny z GMMOG/LE. W związku z tym wyniki oceny GMMOG/LE (A, B, C) są porównywalne pod względem zawartości. Audit łańcucha dostaw wg VDA 6.8 może być stosowany zarówno wewnętrznie, jak i zewnętrznie w całym łańcuchu dostaw i jest zgodny również z wymaganiami VDA 6.2, ISO 9001 czy ISO 19011. Celem auditowania łańcucha dostaw jest określenie czy proces ten spełnia zdefiniowane wymagania. 

Standard VDA 6.8 analogicznie jak inne standardy z serii 6 bazuje na kwestionariuszu pytań auditowych, gdzie znajdują się szczegółowe pytania dotyczące oceny związane z wymaganiami ESG, zgodnością z zasadami społecznymi, zasobami, bezpieczeństwem pracy itp. Standard przeprowadzania auditów wg VDA 6.8 może być stosowany do procesów logistycznych w całym łańcuchu dostaw, począwszy od zarządzania projektami i planowania procesów logistycznych (L1 i L2), aż po zarządzanie klientami (L7). Stąd też jest podzielony na 7 elementów (L1-L7). 

Kompetencje auditora 

Na uwagę zasługuje również fakt, iż do przeprowadzania auditów zgodnie z VDA 6.8 wymagane są kompetencje auditora – podobnie zresztą jak w standardzie VDA 6.3. Tym samym auditorzy wewnętrzni powinni posiadać kompetencje takie, jak: 

• Biegłą znajomość procesów logistycznych jak i rozwiązań informatycznych stosowanych w logistyce 

• Znajomość takich narzędzi jak 8D, 5W, Ishikawa, PDCA 

• Kwalifikacje auditora zgodnie z ISO 19011 

• Znać wymagania takie jak ISO 9001 

Powinni również posiadać minimum 3 lata doświadczenia zawodowego w tym co najmniej 1 rok związany z procesami logistycznymi. 

Wymagania kompetencyjne wobec auditorów drugiej strony są bardziej restrykcyjne, albowiem poza wyżej wymienionymi wymagane jest 5-letnie doświadczenie oraz dodatkowa znajomość m.in. GMMOG/LE. Auditorzy procesu muszą także stale rozwijać swoją wiedzę specjalistyczną z zakresu wymagań systemowych, logistycznych i odpowiednich standardów, pamiętając również o kompetencjach wymienionych w normie ISO 19011, czyli byciu etycznym, dyplomatycznym czy kulturalnym auditorem. Stąd też w standardzie VDA 6.8 w rozdziale Kodeks auditora podkreślono, iż auditor powinien zachowywać się w sposób, który nie zagraża wizerunkowi i reputacji jego własnej organizacji. 

Ocena poszczególnych pytań i system klasyfikacji (A, B, C) 

Każde pytanie jest oceniane pod kątem spełnienia odpowiednich wymagań i związanego z tym ryzyka. Za każde pytanie można przyznać 0, 4, 6, 8 lub 10 punktów, analogicznie jak w standardzie VDA 6.3 gdzie 10 punktów przyznawane jest wtedy, gdy wymagania są spełnione w całości, a 0 punktów dla sytuacji, gdy wymaganie nie jest spełnione. Pytania dotyczące poszczególnych elementów procesu mają podobny układ jak w standardzie VDA 6.3 – czyli zawierają pytanie, wymagania minimalne istotne dla oceny i przykłady realizacji. 

W podręczniku wskazana jest również pomocna auditorom tabela, która służy jako wskazówka do odpowiedniego przydzielania punktów podczas oceny poszczególnych pytań w kwestionariuszu. Jeśli dane pytanie nie zostanie ocenione, należy wówczas podać powód braku oceny. Tym samym minimum 2/3 pytań musi zostać ocenionych. W podręczniku podane są również wzory do obliczenia końcowego wyniku auditu, dając tym samym wynik A, B lub C, gdzie: 

Ø  A – oznacza, iż auditowana organizacja jest w stanie spełnić wymagania jakościowe 

Ø  B – oznacza, iż auditowana organizacja jest w stanie w pewnym stopniu spełnić wymagania jakościowe 

Ø  C – oznacza, iż auditowana organizacja nie jest w stanie spełnić wymagań jakościowych. 

Standard VDA 6.8 – co zmieni nowa publikacja VDA QMC? 

Standard, jak wspomniałam na samym początku, jest nową publikacją VDA QMC, opracowaną przez ekspertów z branży motoryzacyjnej mającą na celu ocenę łańcucha dostaw. Jakie będą plusy stosowania tej publikacji? 

Z pewnością pozwoli to na lepsze ustrukturyzowanie samej oceny i dalsze doskonalenie procesów logistycznych oraz zapewni standaryzację i porównywalność wyników przeprowadzonych auditów w różnych organizacjach. Warto jednak pamiętać, że istnieje już narzędzie GMMOG/LE, które również oferuje podobne możliwości i jest udoskonalane na przestrzeni lat. Które z tych narzędzi / standardów będzie obligatoryjne dla organizacji? To, jak w przypadku większości wymagań, będzie zdefiniowane przez klienta. Jeśli klient będzie wymagał od organizacji stosowania GMMOG / LE, jak jest to w przypadku Forda, grupy Stellantis czy Volvo – organizacja powinna stosować GMMOG / LE. Jeśli jednakże klient lub nawet sama organizacja zadecyduje o konieczności stosowania nowego standardu, jakim jest VDA 6.8 – wówczas należy pamiętać nie tylko o samym kwestionariuszu pytań, ale również o wymaganych kompetencjach dla auditorów oceniających procesy logistyczne. 

Jak będzie wyglądało użytkowanie tegoż standardu, czy będzie tak samo popularny, jak VDA 6.3? Tego dowiemy się w najbliższych miesiącach czy nawet latach. Mam nadzieję, że obecna sytuacja w branży motoryzacyjnej nie wpłynie negatywnie na proces wdrażania tego nowego standardu i nie spowoduje jego marginalizacji.